Ένας από τους πιο όμορφους και κλασικούς ναούς της Ελλάδας ο οποίος είναι και από τους αρχαιότερους που έχουν διασωθεί, είναι ο ναός της Αφαίας που δεσπόζει στο πευκόφυτο λόφο της Αγίας Μαρίνας στο νησί της Αίγινας.
Ο πρώτος ναός δημιουργήθηκε κάπου στο (700 π.Χ) και έγινε προς τιμήν της Αφαίας η οποία ήταν θεότητα από την Κρήτη. Ο σημερινός ναός της Αφαίας υπολογίζεται πως κατασκευάστηκε κάπου στο 500-490 π.Χ. και είναι ο δεύτερος ναός ο οποίος ανοικοδομήθηκε σχεδόν στην ίδια θέση με τον προηγούμενο ναό που κάηκε από μια μεγάλη καταστροφική πυρκαγιά.

Afaia Temple, Aegina, Saronic Gulf, Greece
Ποια ήταν η Αφαία που της αφιερώθηκε ο συγκεκριμένος ναός;
Σύμφωνα με τον μύθο, υπήρχε στην Κρήτη μια θεά που ονομαζόταν Βριτομάρτις και ήταν κόρη του Δία και της Κάρμης ή οποία ήταν μια πολύ εντυπωσιακή κοπέλα, και επιστήθια φίλη της θεάς του κυνηγιού Αρτέμιδος. Μάλιστα ήταν η Βριτομάρτις η οποία είχε ανακαλύψει το κυνηγετικό δίχτυ που χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα.
Λέγεται πως ο βασιλιάς Μίνωας, την είχε δει όταν κυνηγούσε και την ερωτεύτηκε παράφορα. Ο βασιλιάς τυφλωμένος από έρωτα για την Βριτομάρτις την διεκδικούσε ανελέητα. Λέγεται πως την καταδίωκε μέσα στα δάση και τα βουνά της Κρήτης για έξι ολόκληρους μήνες, αλλά εκείνη κατάφερνε συνεχώς να του ξεφεύγει αφού ήταν τα λαγκάδια και τα βουνά ο φυσικός της χώρος. Δεν ήθελε σε καμιά περίπτωση να “φυλακιστεί σε ένα παλάτι”. Είχε γεννηθεί να ζει ελεύθερη και θα έκανε τα πάντα γι’ αυτό.
Κάποια από τις πολλές φορές που την κυνηγούσε, κατάφερε τελικά να την προφτάσει κοντά σε ένα ακρωτήρι, όταν το ρούχο της μπερδεύτηκε όπως εικάζεται σε μια μυρτιά. Τότε, απελπισμένη και θέλοντας να κρυφτεί και να ξεφύγει από το πείσμα του αδίστακτου βασιλιά, βούτηξε μέσα στη θάλασσα. Κουρασμένη και ταλαιπωρημένη από το θαλασσινό νερό καθώς ήταν, της έτυχε να την περισυλλέξουν στα δίχτυα τους κάποιοι ψαράδες που έτυχε να βρίσκονται στο σημείο κι έτσι κατάφερε να σωθεί.
Λέγεται πως από αυτή της την περιπέτεια ή ίσως και από την εφεύρεση του κυνηγετικού διχτυού οι Κύδωνες, που ήταν οι πιο παλιοί κάτοικοι της Κρήτης, ονόμασαν τη Βριτόμαρτις – Δίκτυννα κι έδωσαν μάλιστα και το όνομά της στην οροσειρά Δίκτυς και την λάτρευαν ως θεά. Όμως η αγωνία για την ταλαιπωρημένη Βριτομάρτις δεν τελείωσε εκεί στο καράβι των ψαράδων.
Κάποιοι ναύτες, άρχισαν να την παρενοχλούν εν πλω καθώς η Βριτομάρτις ήταν πραγματικά μια πάρα πολύ εντυπωσιακή κοπέλα. Έτσι, απελπισμένη, για να καταφέρει εκ νέου να ξεφύγει, αναγκάστηκε να πέσει πάλι μέσα στη θάλασσα και κάπως έτσι τελικά λέγεται πως βγήκε στο νησί της Αίγινας.

Aphaia temple on Aegina Island in Greece
Όταν έφτασε στο νησί, κατέφυγε στο ιερό άλσος της Άρτεμις η οποία ως καλή της φίλη, την βοήθησε να εξαφανιστεί κρύβοντάς την μέσα σε μια σπηλιά. Όταν προσπάθησαν να την βρουν δεν το κατάφεραν και αντί αυτής, υπήρχε στη θέση της κάτι που έμοιαζε με άγαλμα και το οποίο και ονόμασαν Αφαία που σήμαινε “άφαντη”. Έτσι, στη θέση αυτή οι Αιγινήτες ίδρυσαν ένα ιερό προς τιμήν της και έχτισαν τον περίφημο ναό της Αφαίας. Αργότερα η θεά Αφαία ταυτίστηκε με την Αθηνά κι έτσι ο ναός πήρε το όνομα της Αφαίας Αθηνάς.
Ο ναός αποτελεί ένα εξαιρετικό δείγμα αρχαϊκής αρχιτεκτονικής και κατά την αρχαιότητα ήταν ευρέως γνωστός για τα αετώματα του τα οποία κοσμούσαν και τις δύο στενές πλευρές του. Τα γλυπτά των αετωμάτων ήταν πολύχρωμα και είχαν κατασκευαστεί από μάρμαρο της Πάρου και είχαν αναφορές στον Τρωικό Πόλεμο.
Εικάζεται πως ο Ικτίνος και ο Καλλικράτης στηρίχθηκαν σε αυτό το πρότυπο ναού, προκειμένου να σχεδιάσουν αργότερα τον Παρθενώνα. Μάλιστα λέγεται ότι ο Ναός της Αφαίας με τον Παρθενώνα και το Ναό του Σουνίου σχηματίζουν ένα ισοσκελές τρίγωνο και αποτελούν το ιερό τρίγωνο της αρχαιότητας.
Όταν η ατμόσφαιρα είναι καθαρή μπορεί κανείς να δει από τον ναό της Αφαίας, το ναό του Ποσειδώνα στο Σούνιο και την Ακρόπολη των Αθηνών. Όταν βρεθείτε στο πανέμορφο νησί της Αίγινας, αξίζει να κάνετε οπωσδήποτε μία ξενάγηση στον Ναό της Αφαίας, να ταξιδέψετε στον χρόνο από την απίστευτη ιστορία του συγκεκριμένου ιερού μνημείου και να νιώσετε την απίστευτη ενέργεια του χώρου.